พืช

ขี้อ้าย

ชื่อ
ขี้อ้าย
ชื่อสามัญ
-
ชื่อท้องถิ่น
กำจาย (เชียงใหม่) คำเจ้า, ปู่เจ้า, พระเจ้าหามก๋าย, หามก๋าย, สลิง (ภาคเหนือ)
ชื่อวิทยาศาสตร์
𝙏𝙚𝙧𝙢𝙞𝙣𝙖𝙡𝙞𝙖 𝙣𝙞𝙜𝙧𝙤𝙫𝙚𝙣𝙪𝙡𝙤𝙨𝙖 Pierre

อนุกรมวิธาน

อาณาจักร
Plantae
หมวด
Magnoliophyta
ชั้น
Magnoliopsida
อันดับ
Myrtales
วงศ์
Combretaceae
สกุล
𝙏𝙚𝙧𝙢𝙞𝙣𝙖𝙡𝙞𝙖 L.
ชนิด
𝙏𝙚𝙧𝙢𝙞𝙣𝙖𝙡𝙞𝙖 𝙣𝙞𝙜𝙧𝙤𝙫𝙚𝙣𝙪𝙡𝙤𝙨𝙖

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ลำต้น
ไม้ต้น สูง 3 - 10 เมตร เปลือกต้นแตกเป็นร่องตื้น โคนต้นมีพูพอนขนาดเล็ก
ใบ
ใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ หรือเกือบตรงข้าม แผ่นใบรูปไข่ โคนใบสอบเรียว ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบ กว้าง 3 - 6 เซนติเมตร ยาว 6 - 10 เซนติเมตร เนื้อใบบางคล้ายกระดาษ มีต่อม 1 คู่ บริเวณโคนใบ
ดอก
ดอกช่อ แบบช่อแยกแขนง ออกตามปลายกิ่ง ดอกย่อยขนาดเล็ก จำนวนมาก กลีบเลี้ยงโคนเชื่อมติดกันเป็นหลอด ปลายแยกออกเป็น 5 แฉก ผิวด้านในมีขนประปราย ไม่มีกลีบดอก เกสรเพศผู้ 10 อัน เกสรเพศเมีย 1 อัน
ผล
ผลเดี่ยว แบบผลแห้ง เมื่อแก่แล้วไม่แตก ลักษณะเป็นรูปขอบขนาน มีปีก 3 ปีก แผ่กว้างเป็นแผ่น เมล็ดรูปรี จำนวน 1 เมล็ด
การกระจายพันธุ์
พบในป่เบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง ที่ความสูงไม่เกิน 1000 เมตร จากระดับน้ำทะเล ออกดอกช่วงกรกฎาคม-สิงหาคม ออกผลช่วงพฤศจิกายน-ธันวาคม
การใช้ประโยชน์
ใช้เป็นสมุนไพร
อ้างอิง
https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:171269-1
https://www.iucnredlist.org/species/226408007/226545193
http://biodiversity.forest.go.th/index.php?option=com_dofplant&id=1762&view=showone&Itemid=132

สถานะการอนุรักษ์ IUCN RED LIST

LC - Least Concern เป็นกังวลน้อยที่สุด
EX EW CR EN VU NT LC DD NE

IUCN Red List (บัญชีแดงของพรรณไม้และสัตว์ป่าที่ใกล้สูญพันธุ์) คือ ระบบการจัดหมวดหมู่สถานภาพความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ของสิ่งมีชีวิตทั่วโลก โดยแบ่งออกเป็น 9 ระดับ หลักๆ ดังนี้

EX – Extinct สูญพันธุ์
EW – Extinct in the Wild สูญพันธุ์ในธรรมชาติ
CR – Critically Endangered ใกล้สูญพันธุ์อย่างยิ่ง
EN – Endangered ใกล้สูญพันธุ์
VU – Vulnerable มีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์
NT – Near Threatened ใกล้ถูกคุกคาม
LC – Least Concern เป็นกังวลน้อยที่สุด
DD – Data Deficient ข้อมูลไม่เพียงพอที่จะประเมิน
NE – Not Evaluated ยังไม่มีการพิจารณาประเมินสถานภาพ